Scheepswerf

Om maar met de deur in huis te vallen: ik heb de oplossing voor de problemen met de scheepswerf ook niet bij de hand. De problematiek is niet nieuw. Ik herinner me nog dat er eind zestiger jaren een tekening op tafel lag voor een combinatie van scheepswerf en jachthaven langs de Maas tegenover het kerkhof. Die oplossing ontmoette haalde het niet omdat de ruimte daar open moest blijven en omdat het gewoon te duur was. Daarna hebben gemeente en scheepswerf in soort kat en hond relatie het toch 40 jaar volgehouden en zo te zien voor de werf niet zonder succes. Dat de grens van “pappen en nathouden” nu wel is bereikt en dat er meer radicale maatregelen moeten worden getroffen is wel realistisch. De gemeente richt zich helemaal op verplaatsen naar het Wisseveld. Dat is mij te kort door de bocht. Worden door die verplaatsing de problemen opgelost of alleen maar verplaatst? Is die verplaatsing wel haalbaar, zowel financieel, rivierkundig en qua tijd? Past verplaatsen in de lange termijnvisie van de scheepswerf? Zijn er geen alternatieven?

Onlangs is er een gesprek geweest tussen gemeente, provincie, Rijkswaterstaat en de scheepswerf. Door de gemeente werd de indruk gewekt dat in dit gesprek duidelijk zou worden of verplaatsen naar het Wisseveld de aangewezen oplossing zou zijn en dat externe financiering mag worden verwacht. Tijdens een presentatieavond op 24 november deelde wethouder Bos mee dat het gesprek positief was verlopen. Er was een duidelijke positieve grondhouding van de partijen. In de Graafsche Courant van 25 november stond te lezen dat de directeur van de scheepswerf helemaal niet zo tevreden is. Hij vreest voor een faillissement als hij niet snel vergunning krijgt voor aanpassingen aan de bestaande werf, die blijkbaar al lang in de pen zijn. Hij is er kennelijk nog niet van overtuigd dat verplaatsing naar het Wisseveld de problemen zowel op korte als op lange termijn oplost. De reactie van rijkswaterstaat is zowel cryptisch, voorspelbaar en veelzeggend. Cryptisch om dat men zich op de vlakte houdt. Het onderwerp is bespreekbaar, maar er moet nog wel gekeken worden naar gevolgen voor de waterstand en de vistrap. En dat zijn nu juist de punten waarvan de instemming van Rijkswaterstaat met het plan af zal hangen. Over de eventuele medewerking van Rijkswaterstaat zijn we dus niets wijzer geworden. Voorspelbaar was de uitspraak omdat een nette organisatie als Rijkswaterstaat natuurlijk nooit zal beginnen met “daar willen we niet over praten”. Veelzeggend was de mededeling dat aan Rijkswaterstaat niet werd gevraagd enthousiast te zijn voor het project. Ik vind deze uitspraak weinig hoopgevend. Of iemand al iets heeft gezegd over financiën is althans mij niet bekend. Het is toch wel een interessant punt; natuurlijk allereerst wat het gaat kosten, maar ook wie er kan en wil meebetalen. In ieder geval zal de gemeente de vrijkomende grond moeten kopen om daar de Maasboulevard op te realiseren.

Dat de mogelijkheid de scheepswerf te verplaatsen moet worden onderzocht staat in het collegeprogramma 2006-2010. Dan zou je nu, eind 2009 het resultaat van dat onderzoek verwachten. Uit de diverse reacties krijg ik echter de indruk dat het om een eerste verkennend gesprek ging. Dan is de vraag wat er de afgelopen 3 jaar is gebeurd en of dat doelgericht is geweest. Ik vrees voor het antwoord. Ook ligt het voor de hand dat voor verplaatsen een financiële inbreng van de gemeente nodig zal zijn al is het alleen maar in de vorm van de aankoop van de vrijkomende grond. Noch in de begroting noch in de kadernota is hiermee rekening gehouden. We hebben hier weer een voorbeeld van een project dat niet projectmatig is aangepakt. Op de projectenlijst had ook de scheepswerf moeten staan met de daarbij behorende fasering. Dan laat je als gemeente zien dat je serieus aan de zaak werkt. Uit de publicaties krijg ik ook niet bepaald de indruk dat gemeente en scheepswerf eendrachtig samenwerken aan de oplossing van de scheepswerfproblematiek en ook hier geldt de uitspraak dat samenwerken beter is dan samen werken. En er zijn gemeenschappelijke problemen. Denk maar aan de aanvoer van materiaal en materieel, het parkeren van vaste en tijdelijke medewerkers en de verhouding met omwonenden. Voor de werf is natuurlijk de beperkte ruimte een probleem en kennelijk nu al op korte termijn.

Samenwerken moet beginnen met het in beeld brengen van de bestaande situatie met sterke en zwakke punten. Daarbij dient ook zichtbaar worden gemaakt welk belang de gemeente heeft bij de aanwezigheid van de scheepswerf en hoe belangrijk het voor de scheepswerf is om juist op deze plaats langs de Maas gevestigd te zijn. Daarvan zal voor alle partijen de bereidheid om mee te betalen afhankelijk zijn.

Vervolgens zullen alle denkbare oplossingen de revue moeten passeren. Dat gaat van niets doen tot stoppen met de werf. Daar tussenin zit een heel scala van mogelijkheden. Verplaatsen naar het Wisseveld is er één van, maar dat gebied is nog steeds bestemd als woongebied, misschien tijdelijk voor asielzoekers. En dan wordt een deel van het probleem alleen maar verplaatst. Op termijn wegkopen van de woningen aan de Maaskade is een oplossing voor de klachten, maar niet voor de verkeersproblemen. Verplaatsen naar buiten Grave lost alle problemen voor de gemeente op, maar de voordelen van het hebben van de scheepswerf zijn dan weer weg. Zo kunnen we nog een tijdje doorgaan. De scheepswerf zal ook zo zijn eigen visie hebben. Er zal dan ook nog heel wat water door de Maas stromen alvorens de optimale, haalbare aanpak is gevonden laat staan gerealiseerd. In ieder geval zullen scheepswerf en gemeente de zaak gestructureerd moeten aanpakken.

Agenda decembervergaderingen, vervolg

In het vorige artikel over de presentatieavond op 24 november sprak ik mijn zorg uit over de agenda voor de decembervergaderingen op 8, 15 en 17 december. Die agenda's met bijbehorende stukken zijn nu (zaterdag 12:30) nog niet in de bibliotheek en op internet beschikbaar. De agenda voor de voorbereidende vergadering is inmiddels wel bij de raadsleden aangekomen en door Jacques Leurs wereldwijd bekend gemaakt. Van die agenda werd ik niet vrolijk. Veel tijd zal moeten worden besteed aan 2 regionale presentaties. Van de door mij verwachte agendapunten staat alleen de grondexploitatie op deze agenda. De overige punten moeten dan op 15 december worden voorbereid. Op 17 december moet dan worden besloten! Het gaat zo ver ik weet om de volgende punten:

• Opschonen reserves en voorzieningen
• vaststellen belastingtarieven
• Loswal
• VGRP
• Burap 2009-2
• Verordening WIJ

Al eerder deed ik de suggestie de loswal van de agenda af te voeren omdat de raad bij de begrotingsbehandeling tevens het krediet heeft verstrekt. Hetzelfde geldt ook voor de uitbreiding van het museum. Over deze projecten kan interessante informatie worden verstrekt, waar de raad al dan niet blij mee zal zijn, maar het besluit om die uitbreiding te realiseren is genomen. Discussie over het al dan niet verantwoord zijn van die investering is te laat.

Ook mijn suggestie om voor de twee voorbereidende vergaderingen alle punten te agenderen waarover op 17 december moet worden besloten was kennelijk te laat.

Zeker het opschonen van de reserves en voorzieningen vraagt om een zorgvulidge voorbereiding, waarbij overleg in en tussen fracties nodig zal zijn om van achterbannen maar niet eens te spreken. Het gaat immers om voortzetten en afronden van de begrotingsbehandeling. Waar het college zich voor de behandeling in de raad op het standpunt stelde dat geen zaken konden worden toegevoegd, bleek tijdens de vergadering dat het opschonen wellicht wat ruimte zou bieden. Via de krant suggereerde wethouder Bos dat er nog aardig wat te verdelen zou zijn. Nu zijn er maar twee varianten denkbaar waarbij weinig discussie nodig is:

• het resultaat van het opschonen valt zodanig tegen dat er niets te verdelen valt;
• het resultaat van het opschonen valt zodanig mee dat aan alle nog levende wensen kan worden voldaan.

Alle twee even onwaarschijnlijk. In alle overige gevallen zal er duchtig moeten worden overlegd en zelfs onderhandeld tussen de fracties. Dat kost meer tijd dan de 2 dagen die beschikbaar zijn.

Om het nog wat gecompliceerder te maken heeft Jacques Leurs al aangekondigd dat hij in de besluitvormende vergadering van 17 december de scheepswerfkwestie aan de orde wil stellen. Heel verstandig om dat onderwerp eens in de raad aan de orde te stellen, maar dan niet als tussendoortje op 17 december. In het artikel over de presentatieavond van 24 november gaf ik te kennen iets meer te willen horen over het gesprek met provincie en rijkswaterstaat. Het artikel in de Graafsche Courant met de visie van de scheepswerfdirecteur en het artikeltje in de Gelderlander met de reactie van rijkswaterstaat gaven een wat ander beeld van de situatie dan wethouder Bos schetste. Daarom dan ook een apart verhaal over de wijze waarop de gemeente deze problematiek aanpakt. Het is toch slecht weer om buiten te zijn.

Presentatieavond 24 november 2009

De informatieavonden die ik heb meegemaakt waren echt de moeite waard. Jammer dat daaraan weinig bekendheid wordt gegeven. Ze zijn openbaar, maar worden noch op de website van de gemeente , noch in de kranten aangekondigd. De belangstelling vanuit de raad was ook niet overdreven groot, maar de afwezige raadsleden waren waarschijnlijk bezig zich al voor te bereiden op de idiote agenda voor de decembervergadering.
Tijdens de presentatie wordt veel informatie gegeven, maar er worden natuurlijk ook vragen opgeworpen. Ook dat is nuttig.

Jeugdzorg in Sensis
De eerste presentatie ging over de jeugdzorginstelling die tijdelijk in het complex van Sensis wordt gevestigd. Mijn vraag, die overigens ook door Jacques Leurs werd gesteld, is waarom deze voorziening niet definitief daar wordt gevestigd. Het antwoord was dat Sensis denkt over een nieuwe ontwikkeling. Mijn redenering is simpel: Sensis is gebouwd met overheidsgeld. Als er dan leegstand is en een overheidsinstelling zoekt ruimte ligt de oplossing voor de hand. Laat Sensis deze voorziening maar in de ontwikkelingsplannen meenemen. Er is nog een half jaar tijd deze variant uit te werken. Welke rol speelt de gemeente eigenlijk bij de herontwikkeling van het Sensisterrein. Hebben we daar in Grave eigen ideeën over?

Beeldkwaliteitplan
Een interessante presentatie waarin werd aangegeven hoe wordt gedacht over het aanzien van de binnenstad. Duidelijk werd dat de ideeën van Erskine uit 1993 nog steeds de basis vormen voor de gedachten over het stadscentrum. Inhoudelijk bood de presentatie niet veel nieuws. Het was dan ook niet de eerste keer dat het onderwerp aan de orde was. De presentatie gaf voldoende informatie om nieuwsgierigheid op te wekken naar het volledige rapport.

Ook deze presentatie riep vragen op, naast de wens het hele rapport te zien. Allereerst bleek de opdracht tot het maken dit beeldkwaliteitplan al in 2007 was verstrekt. De vraag is dan natuurlijk waarom het zolang heeft geduurd en er in de tussentijd niets over is vernomen. Nu is het een wedstrijd om de ontwikkeling van het “Hart van Grave” en de besluitvorming over het beeldkwaliteitplan synchroon te laten lopen. Aangezien de uitgangspunten voor beide ontwikkelingen hetzelfde zijn verwacht ik inhoudelijk daarbij geen echte problemen.

Een tweede vraag die bij mij opkwam was naar de communicatie. Over het vervolg van de procedure was nog weinig bekend behalve dan dat de vaststelling begin 2010 zou moeten plaatsvinden. Een aantal malen werd overleg met de ondernemers in de binnenstad genoemd. Terecht, maar de bewoners hebben net zo goed recht mee te praten, al is het alleen maar over welke zonwering wel en welke niet acceptabel is. Zelf zou ik ook wel eens willen weten hoe wordt gedacht over zonnepanelen. We hechten nogal aan spitse daken en die zijn zeker als ze op het zuiden zijn gericht prima geschikt voor duurzame energieopwekking. Duurzaamheid staat toch ook hoog in het vaandel?

En dan de derde vraag. Léon Kamps vroeg naar een uitvoeringsplan en de financiële consequenties. Die vraag werd afgedaan met de , op zich juiste, opmerking dat het hier gaat om een visie en niet om een uitvoeringsproject. Maar er zijn wel degelijk consequenties voor de gemeente en het heeft geen zin een visie vast te stellen die wel voor ondernemers en bewoners van kracht is, maar waar de gemeente haar rol niet invult omdat er geen geld is. Het antwoord van wethouder Bos kwam hier wel op neer. De gemeente zal er niet aan ontkomen in het kader van het “Hart van Grave” in ieder geval de Markt en de Hoofschestraat aan te pakken. De informatie overn de grondexploitatieopzet in de vergadering van 3 november voor dit stadsdeel was niet erg gedetailleerd, maar ik geloof niet dat daar veel ruimte in zit. Alle reden dan ook voor de raad om toch dieper op dit onderwerp in te gaan.

RO-projecten
Deze presentatie roept bij mij gemengde gevoelens op. Niet zozeer naar aanleiding van wat er werd verteld, maar juist naar wat niet aan de orde kwam. Geen duidelijkheid nog over de oorzaak van het mislopen van de ontwikkeling van Wisseveld en Bijl/Hofplein. Nu kun je natuurlijk zeggen dat het nu eenmaal gebeurd is en je niet achteruit maar vooruit moet kijken. Alleen moet je dan wel oppassen dat je niet weer dezelfde fouten gaat maken. De heer van Esch gaf een inzicht in de wijze waarop het ambtelijk apparaat de zaken gaat aanpakken. Aan de gegeven informatie mankeerde niets, maar dat het zo moet worden georganiseerd is niet nieuw, ook niet in Grave. De vraag blijft dan ook waarom de projectaanpak zo heeft kunnen versloffen. Mijn idee is dat de bestuurlijke rol daarin belangrijk is geweest. Ook vraag ik mij af de personele bezetting nu kwalitatief en kwantitatief voldoende is om de prioriteitsprojecten tegelijk aan te pakken. Nogal dikwijls wordt personeelsgebrek aangevoerd als reden voor vertraging. Het frequent wisselen van externe ingehuurde krachten is ook niet bevorderlijk voor de continuïteit in het proces. Ik ben ook benieuwd in hoeverre de slagzin “samenwerken in plaats van samen werken” in de hele organisatie zal doorwerken. Ik vond het wat vreemd dat de loswal wel in de projectenlijst was opgenomen, maar bastion Bekaf, waarvoor tijdens de begrotingsbehandeling wel een planning werd gepresenteerd, maar geen geld, niet. Komt dat soms omdat een ander deel van de organisatie daarmee bezig is.
Ook ben ik het met de PvdA eens dat herontwikkeling van het bestaande Maaszicht, maar ook de herontwikkeling van Sensis op de projectenlijst thuis horen. Maaszicht komt over ruim 2 jaar leeg en dan zou een nieuw plan uitvoeringsgereed klaar moeten liggen, inclusief bestemmingsplan en financiering. 2 Jaar tijd daarvoor is niet veel.
Dan nu wat opmerkingen over hetgeen over enkele projecten is gezegd.

Hart van Grave
De wijze waarop de informatieavond op 5 november door de ontwikkelaar was georganiseerd toonde wel aan dat met een goede voorbereiding en openheid een positieve sfeer kan worden opgebouwd. De informatie werd gegeven op een moment dat inbreng ook nog zinvol is. Sterk was ook dat direct al werd aangekondigd dat op 28 januari de volgende bijeenkomst wordt gehouden. Dan wordt ook zichtbaar wat met de inbreng uit de zaal is gebeurd. Heel leerzaam ook voor het bestuur van de gemeente.
Tijdens de presentatie aan de raad werd meegedeeld dat voor de bouwvergunning een zogenaamde projectprocedure wordt gevolgd. De aanwezige raadsleden namen genoegen met de mededeling dat dit 4 weken sneller zou gaan dan via een nieuw bestemmingsplan. In het koopcontract voor dit project heeft de gemeente zich echter verplicht tijdig het bestemmingsplan, dat zwaar verouderd is, te vernieuwen. De planning daarvoor was in juni al krap, ofschoon het maken van een nieuw bestemmingsplan al jaren op de rol staat. De gemeente is al direct begonnen met achterlopen op de planning van haar taken. (kijk maar naar de data in het contract) Het zal nu duidelijk zijn dat een nieuw bestemmingsplan niet op tijd klaar kan zijn. Er moet dus uit nood naar de projectprocedure worden gegrepen. Dat betekent dubbel werk (het bestemmingsplan moet er toch komen) en extra kosten. De vraag is nu wie die extra kosten gaat dragen.
Eindelijk zijn nu concrete data genoemd voor de aanpak van het historisch stadhuis. Aan de raad nu de taak er op toe te zien dat het college zich aan die data houdt.

Wisseveld
In januari of februari komt het college met de resultaten van een haalbaarheidsonderzoek. Dat is mede gelet op alle onderwerpen die dit jaar nog aan de orde moeten komen voor mij genoeg reden om mij niet druk te maken over de vragen die ik over dit project nog heb. Vooral de vraag met hoeveel handen en voeten de gemeente aan de grondbank vast zit intrigeert mij. Positief was de mededeling van wethouder Bos dat zowel de provincie als Rijkswaterstaat zich positief hebben uitgelaten over verplaatsing van de scheepswerf. Meestal komt bij die instanties na de mededeling dat men er positief tegenover staat een levensgrote maar.. Wat meer inzicht in de resultaten van het overleg over de verplaatsing is dan ook wenselijk.

Loswal
De mededeling dat Rijkswaterstaat ook instemt met het plan is verheugend als er tenminste ook hier geen “maar” op volgt. Iedere keer als Hans Bos dit soort mededelingen doet krijg ik de neiging naar adders onder het gras te gaan zoeken. Het project komt op 15 december in de voorbereidende en twee dagen later op 17 december in de besluitvormende. Deze opvolging vind ik normaliter onaanvaardbaar, maar aangezien er voor de raad naar mijn mening niets meer te besluiten valt, -het krediet is immers tijdens de begrotingsbehandeling al verleend- maak ik me daar maar niet druk over.

Grondexploitatie
Omdat praten over projecten zonder de financiële aspecten aan de orde te stellen niet erg zinvol is werd hier ook wat aandacht aan besteed. Nu kon alvast worden meegedeeld dat het te verwachten verlies niet zo groot zal uitvallen als gevreesd, maar of hieruit nog ruimte ontstaat om de “begroting 2010 te repareren” waag ik te betwijfelen. Toen de heer van Esch uiteen zette hoe hij zich de behandeling door de raad voorstelde begon ik bijna te juichen. Op basis van de aangeleverde informatie zou de raad scenario’s moeten ontwikkelen en daar in onderling debat een keuze moeten maken. Ik proefde al iets van een herziening van de prioriteiten en een relatie met beschikbare personeelsbezetting. Vervolgens gaf hij de planning van dit proces. De lol was er voor mij meteen vanaf. Dit wordt een lachertje. Vandaar nu wat opmerkingen daarover.

De planning van de decembervergaderingen
Al eerder sprak ik mijn zorg uit over de overvolle agenda voor de voorbereidende vergadering van 8 december en de besluitvormende van de 15e. Er is nu een extra voorbereidende vergadering ingelast op 15 december en de besluitvormende is naar de 17e verplaatst. Dat de voorbereidende vergadering over twee avonden wordt verdeeld met daarbij een week tussenruimte is verstandig. Omdat het ook hier te verwachten is dat tijdens de bespreking niet alle vragen afdoende kunnen worden beantwoord zou ik dan op de eerste avond alle onderwerpen aan de orde stellen. De niet beantwoorde vragen kunnen dan voor de tweede vergadering worden gegeven, zodat aan het eind van de tweede avond alle vragen volledig en afdoende zijn beantwoord. De besluitvormende vergadering hoeft dan niet te worden vervuild met informatie achteraf. Dat neemt niet weg dat de ruimte tussen voorbereidende en besluitvormende vergadering te kort is om scenario’s en amendementen te ontwikkelen en met de achterban te bespreken.
Op dit moment (woensdag 25 november 15:30 uur) is de agenda nog niet gepubliceerd. De stukken voor de grondexploitatie komen morgen. Over de reserves is mij niets bekend. Een verdere beoordeling over de agenda schort ik daarom maar op. De wel gegeven planning voor de grondexploitatie doet mij het ergste vrezen.


Ik had eigenlijk de raadsleden een fijne Sinterklaas willen toewensen en veel inspiratie bij de voorbereiding van dat feest. Gezien het vele dat de komende tijd van hen wordt gevergd durf ik dat niet meer te doen.

Informatieavond 24 november

Tijdens de laatste raadsvergaderingen werden vragen over Bijl/Hofplein, nu Hart van Grave geheten, verwezen naar een informatieavond op 24 november over projecten. Dit onderwerp staat nu op de agenda van de informatieavond op 24 november. Jaques Leurs heeft die agenda op zijn weblog geplaatst. Ik ga er daarom maar vanuit dat die avond openbaar is ofschoon ik van gemeentewege, behalve de aankondiging in de openbare vergadering, geen enkele aankondiging heb gezien.
Behalve een presentatie over de RO-projecten worden er presentaties gegeven over de jeugdzorg die op het terrein van Sensis wordt gevestigd en het beeldkwaliteitplan. Ik vermoed dat het hierbij gaat om het beeldkwaliteitplan voor het “Hart van Grave”. Belangrijke onderwerpen die ook de nodige tijd zullen vragen. Ik hoop dan ook maar dat zeker voor de presentatie over de projecten voldoende tijd beschikbaar is. Want dat is wel nodig. Dat projecten anders aangepakt moeten worden dan nu het geval is, is inmiddels wel duidelijk. Ook intern wordt in het stadhuis daar aan gewerkt. Blijkens de B&W-besluitenlijst van 20 oktober heeft het college daar besluiten over genomen. Over de inhoud van de besluiten staat alleen vermeld dat het college instemt met de ”opbouw van de projectstructuur”. Inhoudelijk is dat besluit vergelijkbaar met een besluit dat ook in Grave vrijheid van meningsuiting is. Het is goed dat het zo is, maar daar is geen besluit voor nodig. Ik hoop dat het college ook heeft besloten dat de rol van de gemeentelijke organisatie bij projecten op tijd en goed wordt ingevuld. Belangrijk is daarbij dat op tijd de nodige middelen in de vorm van geld en menskracht beschikbaar worden gesteld. Dat moet ook een onderdeel van de presentatie zijn. Er zijn 9 projecten die prioriteit hebben gekregen. Hoe dat zich verdraagt met de klacht dat weinig personeel daarvoor beschikbaar is en het besluit van de raad om vanaf volgend jaar € 100.000 te bezuinigen op ingehuurd personeel is voor mij nog een raadsel. Inbrengen in de exploitatieopzet zal wel het antwoord zijn, maar dat is een antwoord in de geest van “koop nu en betaal later”, het basisprincipe voor zowel economische groei als de financiële crisis! Een ander belangrijk punt is de informatie aan het publiek. Gebrek aan communicatie was de aanleiding om een wethouder weg te sturen, Maar hij was niet de enige die niet communiceerde. Ook de raad heeft het gewoon laten gebeuren. Er werden wel vragen gesteld, maar ook genoegen genomen met geen of hoogstens ontwijkende antwoorden. Bij de ontwikkeling van het “Hart van Grave” heeft men door dat je beter in de ontwerpfase met mensen kunt overleggen dan in een bezwarenprocedure. Een inzicht in de redenen waarom projecten als Wisseveld, Bijl/Hofplein en ook Bekaf fout zijn gelopen is ook belangrijk. Laten we ook in Grave wijs worden door schade en schande. Tot slot is duidelijkheid over de positie van Grave in de projecten van belang. Hoeveel geld is uitgegeven en waaraan? Wat heeft de gemeente daaraan overgehouden aan plannen en grond? Welke contracten zijn er nog met partners zoals de grondbank. En dan natuurlijk nog een volledige planning van de prioriteitsprojecten.

U begrijpt dat ik dinsdag met belangstelling ga luisteren, als ik tenminste binnen mag.

Behandeling begroting 2010 op 10 november 2009

Zoals kon worden verwacht werd de begroting 2010 zonder slag of stoot aangenomen. Waar nodig pareerde wethouder Bos de aanvalletjes met de raad er op te wijzen dat het college niets anders had gedaan dan de besluiten, die de raad had genomen bij het vaststellen van de kadernota, in de begroting verwerken.

Er werd uiteindelijk geen enkel amendement ingediend en de ingediende moties werden uitgesteld tot de decembervergadering en dat vind ik merkwaardig en niet slim. Als reden voor aanhouden werd aangevoerd dat pas over de inhoud van de moties kan worden gepraat als de gegevens van de grondexploitatie en de reserves bekend zijn. Dat is wel juist, maar de bedoeling van de moties was juist het college op te dragen die discussie in december voor te bereiden. Door wel over de moties te stemmen had de raad aan kunnen geven welke verzoeken om extra geld wel kans maken en welke niet. Van de wel kansrijke voorstellen had het college de consequenties in de raadsvoorstellen voor december kunnen verwerken. Het daarbij om incidentele en structurele financiële gevolgen, om eventuele uitvoeringsproblemen en wie weet om welke dingen nog meer. Ook hiervoor geldt dat een goede voorbereiding de besluitvorming vergemakkelijkt en dat kan in de decembervergadering weer tijd besparen en dat zal hard nodig zijn. Ik hoop daarom dat het college er maar alvast van uitgaat dat de moties zijn aangenomen en ze in de voorbereiding van de decembervergadering betrekt.

Uit de discussie bleek wel dat de betekenis van een motie en het verschil met een amendement niet duidelijk is. In een motie spreekt de raad zijn mening of gevoelen uit of wordt aan het college een opdracht gegeven. Daarna gaat de raad over tot de “orde van de dag”. Een motie is dus geen besluit en dat is een amendement wel. Amendementen konden nu dan ook niet, moties wel. Aangezien het ongenoegen over het niet beschikbaar zijn van grondexploitatie en stand van de reserves raadsbreed was zou een motie van de raad, waarin het ongenoegen over deze situatie werd uitgesproken, passend zijn geweest. Nu heeft de raad dit feit voor zoete koek geslikt en vind je er in notulen niets over terug. Het logische voorstel van de PvdA de hele begrotingsbehandeling uit te stellen totdat de gegevens wel bekend zouden zijn vond geen genade omdat de begroting nu eenmaal in november moet worden vastgesteld. Dat had kunnen worden ondervangen door deze begroting zonder veel discussie formeel vast te stellen en dan in december het echte vuurwerk af te steken. Nu is er veel tijd besteed aan deze begrotingsbehandeling terwijl de eigenlijke behandeling pas in december komt.

Merkwaardig was dat nadat de fracties hadden gereageerd op de repliek van het college, wethouder Opsteegh geen antwoord gaf op de gestelde vragen, maar een eigen algemene beschouwing hield. Die leek sterk op een nieuwjaarstoespraak waarin werd teruggekeken naar wat was gebeurd en vooruitgekeken naar wat gaat gebeuren. Wethouder Bos deed dat niet en ging dus wel op de vragen in. De burgemeester hield weer een inhoudelijk verhaal over haar portefeuilles en kwam met enkele nieuwe initiatieven. De raad werd duidelijk door deze werkwijze overvallen. Het verklaarde wel waarom de voorzitter zowel in de wekelijks column in de Graafsche Courant als tijdens de vergadering sprak over het houden van algemene beschouwingen, terwijl die al schriftelijk waren ingediend. Nu kon de raad met goed fatsoen er niet meer op ingaan en dat is zeker wat betreft het betoog van de burgemeester jammer. Waarom waren deze initiatieven niet in de aanbiedingsbrief van het college verwerkt. Dat is toch de algemene beschouwing van het college. Eventueel had het nog in de repliek gekund. Ik vermoed dat de haast waarmee het hele proces moest worden doorlopen hierbij een rol heeft gespeeld.

Ik moet nog één zaak rechtzetten. In mijn vorige blogs zag ik nog een incidentele ruimte van € 144.000 doordat de exploitatielasten voor het MFC al in de begroting 2010 waren opgenomen, terwijl dat pas in 2011 hoefde. Via ambtenaren op de publieke tribune kwam ik er achter dat dit niet het geval is. Alleen was de tabel in dat opzicht niet duidelijk. Aan raadsleden die deze vraag ook hadden gesteld was dit al meegedeeld, maar het was niet tot mij doorgedrongen. Een illusie minder dus.

De vergaderingen van december
De agenda voor de voorbereidende vergadering van 8 december en de besluitvormende van de 15e zitten overvol. Daarbij bestaat nu het risico dat zeker de behandeling van de grondexploitatie en de reserves ontaardt in een herhaling van de begrotingsbehandeling. Er wordt dan ook een enorme druk gelegd op de voorbereiding. Wil daar iets van terecht komen zouden de voorstellen toch uiterlijk in de week van 23 november beschikbaar moeten komen. Naar mijn mening zouden enkele punten best kunnen worden afgevoerd. Laat ik de zaak maar eens doornemen

Vaststellen tarieven 2010. Dit moet gebeuren, maar hoeft niet veel discussie op te roepen. Kennelijk is de informatie in de begroting afdoende geweest. Alleen het tarief voor de OZB verdient nog aandacht. In de begroting is uitgegaan van een stijging van de opbrengst met 0,5%. Dat wil niet zeggen dat ook het tarief met 0,5 % stijgt. De WOZ-waarde van de panden wordt tegenwoordig ieder jaar opnieuw vastgesteld. Die wijziging zal in het tarief moeten worden verwerkt.

Loswal. Het enige echte besluit dat de raad voor dit project zou moeten nemen is tijdens de begrotingsbehandeling al genomen. Het budget voor dit project is vrijgegeven. Het college kan verder met voorbereiden en uitvoeren. Behandeling in de raad van december is niet meer nodig. Informatie van de raad is pas zinvol als de voorwaarden van Rijkswaterstaat voor uitvoering en de concrete oplossing voor het parkeren bekend zijn. En met de keuze of er kleine of grote stenen moeten worden gebruikt moet de raad zich niet willen bemoeien.

VGRP Het rioleringsplan is meer dan een financieel verhaal. Zeker de consequenties van de nieuwe taak voor de gemeente met betrekking tot het grondwater verdienen meer aandacht. Publieksvoorlichting voordat de raad het plan vaststaat is zeer wenselijk. De financièle consequenties voor 2010 zijn in de begroting verwerkt. Uit uitstel tot begin 2010 vloeit volgens mij dan ook geen bloed.

Grondexploitatie. Het gevaar dreigt dat alleen aandacht wordt gegeven aan de grondexploitatie als melkkoe. Het moet meer dan een financiële discussie zijn. Ook de wijze waarop de gemeente omgaat met projecten, zowel in het verleden als in de toekomst, moet aandacht krijgen. Wat is er precies aan de hand met het Wisseveld? Zo zijn er nog veel meer vragen te stellen.

Over de andere agendapunten is mij nog niets bekend daar kan ik dus ook niets over melden. Het gaat om Opschonen Reserves en voorzieningen; Burap 2009-2; Verordening WIJ en tijdens de begrotingsbehandeling toegevoegd: Regionalisering Brandweer. Ik ben er niet zeker van dat er niet nog meer valt te behandelen.

Ga er maar aan staan!

Begroting 2010 Replieken

Intro

De gezamenlijke algemene beschouwingen omvatten 9103 woorden. Het college heeft er 9339 nodig om te reageren op de gemaakte opmerkingen en gestelde vragen.
Inmiddels is ook de agenda voor de vergadering van 10 november bekend . Die is opgesteld volgens het boekje en als men zich er aan houdt loopt de begrotingsbehandeling zoal hij zou moeten verlopen, alleen wordt de hele film versneld afgedraaid en dat zal de kwaliteit niet ten goede komen.

Begroting algemeen; kadernota 2010
Onder deze kop geeft het college de raad een koekje van eigen deeg. Eigenlijk staat hier dat de raad zelf besloten heeft een aantal zaken niet in de begroting op te nemen en dus niet uit te voeren. Er staat nog net niet dat de raad dus niet moet zeuren. En dat klopt. Want er is tijdens de behandeling van de kadernota, waarvan de raad het belang heeft onderschat, wel regelmatig gezegd dat er bij de begrotingsbehandeling op teruggekomen zou kunnen worden. En dat gebeurt nu dan ook uitgebreid. Ik ga niet op alle punten in. De begroting zal niet echt worden veranderd, want zolang er geen nieuw geld wordt gevonden kunnen er geen zaken aan worden toegevoegd. Ik beperk me tot enkele zaken waar ik wat bijzonders aan vond. Wel is me nog opgevallen dat enkele posten voor 2010 nog als incidenteel worden aangemerkt kans lopen voor 2011 en later structureel te worden. Dat geeft extra druk op de bezuinigingen.

Toegevoegd aan agenda december:
Voor de vergadering van december is de behandeling van de VGRP (rioleringsbeleid en waterplan) al geagendeerd. Op basis van de replieken worden daar in ieder geval nog de volgende punten aan toegevoegd.

Dat zijn:

Grondexploitatie;
Opschoning reserves en voorzieningen;
Burap 2009-2;
Verordeningen WIJ;
loswal.

Commentaar overbodig.

Programma 2 Woon-en leefomgeving

Verkeer
Het college blijft spijkerhard: voor verbetering van het parkeerterrein bij de Sprankel is geen geld. Kadernota 2011 is er weer een kans, althans in theorie.
Programma 3 Voorzieningen en sociale samenhang.

GRIP
Het CDA vroeg waarom er geen geld werd uitgetrokken voor het GRIP. Het college antwoordt dat er in de begroting 2010 €15.000 is opgenomen. Niets aan de hand zou je dan denken. Maar die € 15.000 is incidenteel en bedoeld om het onderzoek ouderenproof af te ronden. Dat betekent dat er voor uitgaven die op grond van het onderzoek nodig zouden zijn geen geld is en komt. Waarom start je een onderzoek als je toch niet van plan bent budgetten beschikbaar te stellen? En dat zoiets bij onderzoeken als dit het resultaat zal zijn is niet moeilijk te voorspellen.

MFC
Op de vraag van het CDA hoe het staat met de onderhandelingen om het extra nodige budget van € 144.000 voor het MFC te verminderen is nog geen antwoord. Het college hoopt dat nog in december af te ronden, maar vindt dat je moeilijk een uiterste datum kunt noemen. Dat vind ik nou juist wel. Als je dit soort onderhandelingen niet binnen een paar weken kunt afronden wordt het wachten tot één van de partijen wel moet capituleren. En wie zou dat zijn in dit geval? Of wacht de gemeente of ooit een genereus gebaar gemaakt gaat worden?
Niemand heeft in de algemene beschouwingen gevraagd hoe het zit met die € 144.000 die wel in de jaarschijf 2010 is opgenomen (zie tabel 1.1 op pagina 10 van de begroting). Het college heeft dan ook geen antwoord daarop gegeven. De tekst op pagina 36 is verwarrend. Er staat dat het bedrag nodig is vanaf 2011, maar aan het eind staat dat in afwachting van de onderhandelingen voor 2010 toch 144.000 is opgevoerd. Ik zie incidenteel geld!

Jongerencentrum
Meer naar aanleiding van dan over. Het wordt steeds meer gebruikelijk om Engelse termen te gebruiken terwijl er voldoende Nederlandse beschikbaar zijn. “Off Street” is gewoon “van de straat” en die naam geeft de bedoeling uitstekend weer. Als er zwaargewichten in zitten heet een “werkgroep” opeens “taskforce”. Dat klinkt kennelijk stoerder en “van de straat” komt misschien wat hard. Waarom laten we nieuwkomers in ons land nog examen doen in Nederlands? Welke partij dient een motie in waarin het college wordt opgedragen waar mogelijk Nederlandse termen te gebruiken.

Programma 4 Economische aangelegenheden, toerisme en recreatie

Loswal
Op een vraag van de LPG deelt het college mee dat de loswal in december op de agenda komt. Dat betekent volgens mij dat Rijkswaterstaat het project heeft goedgekeurd en dat voor het verlies aan parkeerplaatsen compensatie is gevonden waar het personeel van de scheepswerf en onderaannemers mee instemmen. Anders is behandeling in de raad nu zonde van de tijd.

Scheepswerf
Ik ben benieuwd naar de reactie van provincie en rijk op de wens de scheepswerf te verplaatsen. Het college zegt niet te weten niet hoeveel geld de gemeente hiervoor uittrekt. Dat is wel bekend: niets. Zo stoer als het college dit antwoord geeft voor dierenverblijf Velp, Parkeerterrein Sprankel en andere zaken, zo luchtig doet men daar in dit geval over.

Duurzaamheid.
Kennelijk is er op 6 oktober daarover een debat in de raad geweest. Dat is mij volledig ontgaan. Is er ook een verslag van?

Bastion Bekaf
Uitvoerig legt het college uit dat er na een procedure, waarbij veel ambtelijk werk zal moeten worden verzet en/of ingehuurd er in het voorjaar vlak voor of vlak na de verkiezingen een uitvoeringskrediet kan worden gevraagd. Ook wordt aangegeven wanneer het plan kan worden uitgevoerd. Iedereen blij??? Even vrolijk staat in de volgende zin dat er voor het krediet geen dekking is. Dan zakt je broek toch af. Zolang er in de kadernota geen ruimte is gevonden, is plannen maken en krediet beschikbaar stellen volkomen zinloos en zonde van de tijd. Als ik tussen de regels van het antwoord door lees staat er: “vergeet het voorlopig maar”!

Programma 7 Financiële kaderstelling en bedrijfsvoering.

Financiële kaders
Fractie Leurs vraagt of de partijen die aan de verkiezingen kunnen worden geïnformeerd over de plannen van het rijk met betrekking tot de algemene uitkering. Het college antwoord ontwijkend en wil een verzoek daartoe afwachten en dan bekijken of het kan. Volgens mij heeft het college het antwoord in de alinea’s al gegeven. De strop wordt aangehaald, alleen weten we nog niet hoe strak en voordat de verkiezingsprogramma’s klaar moeten zijn zullen we niets meer weten. Eventueel kan het college de partijen nu alvast adviseren uiterst terughoudend te zijn in hun programma’s tenzij het alleen de bedoeling is veel stemmers te trekken en daarna wel te zien wat er van komt. Zie ook mijn blog over de algemene beschouwingen.

Ik ben benieuw hoe het dinsdag gaat lopen!!.

besluitvormende vergadering 3 november 2009

De stemming was, zeker in het begin, onaangenaam en de vergadering rommelig. De voorzitter weet dat aan het weer dat inderdaad onstuimig was. Ik heb altijd gedacht dat alleen kinderen daar gevoelig voor waren en heb dan ook een andere verklaring: de stukken worden onvoldoende voorbereid aan de besluitvormende vergadering voorgelegd. Vragen tijdens de voorbereidende vergadering gesteld, zijn niet of niet afdoende beantwoord. De wel gegeven antwoorden lokken weer nieuwe vragen uit en eventuele wijzigingen in het voorstel zijn in de haast onduidelijk geformuleerd of geven aanleiding tot discussie. De raad heeft ook de gewoonte amendementen pas in te dienen tijdens de besluitvormende vergadering, terwijl ze eigenlijk in de voorbereiding moeten zijn betrokken. Natuurlijk zijn er lichte en zware gevallen. Ook voor besluitvormingsprocessen geldt dat er maatwerk moet worden geleverd. In een voorbereidende vergadering kan een voorstel alleen worden doorgeleid naar een besluitvormende vergadering als alle vragen afdoende zijn beantwoord. Dat geldt ook voor amendementen en initiatiefvoorstellen. Een presidium is er niet voor niets. Je zou dus ook kunnen zeggen dat er tussen de voorbereidende en besluitvormende vergadering een presidiumbijeenkomst is waarin de agenda voor de besluitvormende vergadering wordt vastgesteld. Bij de vergaderstukken horen dan ook de voorgestelde amendementen. Dat betekent natuurlijk dat er meer tijd moet komen tussen voorbereidende en besluitvormende vergadering. Daardoor krijgt het ambtelijk apparaat ook meer tijd om gedegen antwoorden te leveren en de portefeuillehouder te informeren of instrueren. Er is nu een 6 weken-cyclus. Ik doe hierbij een suggestie de indeling van die cyclus te veranderen: Dinsdag in week 1 een voorbereidende vergadering, donderdag week 2 presidiumvergadering met vaststellen agenda besluitvormende vergadering. Stukken waaraan iets ontbreekt worden doorverwezen naar de volgende cyclus; vrijdag in week 2 versturen en publiceren agenda met alle stukken. Dinsdag in week 4 besluitvormende vergadering, donderdag in week 4 presidium met als doel de consequenties van de besluitvormende vergadering te bespreken en de agenda voor de volgende voorbereidende vergadering vast te stellen. De stukken zijn dan in grote lijnen klaar. Woensdag in week 5 kunnen ze dan worden verstuurd en het fractieberaad kan dan in week 6 plaatsvinden op basis van volledige stukken. Er is dan tijd voor de fracties zelfstandig nog gewenste informatie in te winnen. Amendementen moeten uiterlijk tijdens de voorbereidende vergadering globaal worden ingediend en bij de presidiumvergadering in week 4 geformuleerd en gedocumenteerd voorhanden zijn. Initiatiefvoorstellen dienen de normale weg te volgen, zodat ook ambtelijk het voorstel kan worden getoetst op financiële, juridische en andere aspecten, zoals invloed op de planning in het stadhuis. De doorlooptijd van voorstellen wordt wat langer, maar aangezien de raad zich tegenwoordig alleen met hoofdzaken bezig houdt is dat geen bezwaar, zeker niet als het besluit kwalitatief beter wordt. Bovendien is de langere doorlooptijd te ondervangen door eerder te beginnen. Dit is een globale weergave van het idee, waarover natuurlijk vragen zijn te stellen, maar daar is wel een antwoord op.

Over de behandelde punten kan ik vrij kort zijn. Het ging over gedane zaken (eindverslag stadhuis ca.), formele zaken (exploitatieberekening Bijl/Hofplein), besluiten om in de toekomst iets te besluiten (parkeernota en nota toerisme) en tot slot een initiatiefvoorstel, dat volgens de indieners om een technische aangelegenheid ging. Toch wat opmerkingen.

Vaststellen exploitatieberekening Bijl/Hofplein. Althans zo stond het op de agenda. Het ging echter ook om het verlenen van een krediet. In het ontwerpbesluit was dit wel meegenomen, maar het gaf weer wel aanleiding tot discussie. Vragen konden niet afdoende worden beantwoord, vandaar ook het voorstel van de PvdA het voorstel naar een volgende vergadering te verwijzen. Dat kon niet volgens het college want er moest worden verder gewerkt. Dus werd toch aldus besloten. Ik vroeg me wel af, waarom de PvdA en mogelijk ook anderen niet voorstelden wel het krediet te verlenen, want dat is nodig voor de voorbereiding, maar de exploitatieopzet aan te houden bij voorbeeld tot de behandeling van het gehele GREX. Want een aantal vragen die ik nog over deze opzet zou willen stellen zijn ook van toepassing op andere projecten. Maar geen man over boord. De exploitatieopzet wordt regelmatig herzien. Ernstiger is de onrust die is ontstaan door het gerucht dat de informatieavond op 5 november zou worden afgeblazen. Het blijkt dat de gemeente nu al achterloopt met de planning zoals die in het koopcontract is opgenomen.

Nota toerisme en recreatie. Afgezien van wat gesteggel over evaluatie verliep de besluitvorming geruisloos. Nu is het succes van dit beleid vooral afhankelijk van ondernemers en vrijwilligers. Het is te hopen dat de aanpak in het atdahuis hen enthousiasmeert.
Eindverslag stadhuis c.a.. Niet alle vragen van raadsleden waren afdoende behandeld. De vraag van de VVD, waarop ik dacht het antwoord in de stukken te hebben gevonden was kennelijk schriftelijk beantwoord, hetgeen mij en dacht ik ook aan zeker enkele raadsleden was ontgaan. Wel werd nog gevraagd naar een tabelletje met kosten in diverse gemeenten. Terecht vroeg de voorzitter wat daarmee werd beoogd. Dat soort vergelijkingen zegt niets als je er niet zeker van bent dat alle factoren ook vergelijkbaar zijn. Omdat de vergelijking met het uitgangspunt in 2002 niet is gemaakt (zie een vorige blog) kan ik niet zeggen of het stadhuis financieel een succes is geworden, qua verloop van het project was het dat niet. Over schoonheid valt niet te twisten en over bruikbaarheid als stadskantoor en huis der gemeente heb ik niemand gehoord.

Parkeernota. Het besluit is in 11 punten weergegeven. Daarmee zouden 2 gesignaleerde problemen moeten worden aangepakt. Als eerste: hoe het toekomstig parkeerprobleem wordt opgelost en als tweede: wat te doen met de verordening mobiliteitsfonds nu is gebleken dat deze verordening meer kwaad doet dan goed. Voor geen van beide problemen behelsde het voorstel concrete voorstellen. Van een echt besluit is dus geen sprake. Wat het parkeerprobleem zelf had volgens mij het college dit besluit helemaal niet nodig. Al bij de vaststelling van de oorspronkelijke nota had het de opdracht gekregen met concrete voorstellen te komen. De aanpak van het mobiliteitsfonds zou als het niet zo’n ernstige zaak was zelfs komisch genoemd kunnen worden. Laat ik volstaan met de opmerking dat als het collegevoorstel was aangenomen het mobiliteitsfonds de facto zou zijn opgeheven (waarom bedrijven niet en woningen wel laten betalen? Dat houd je nooit overeind). De bouwverordening blijft daarbij volledig van kracht en dat betekent dat initiatiefnemers dan zelf voor de parkeerruimte moeten zorgen. Omdat zoiets in de binnenstad onmogelijk is, is juist het fonds in het leven geroepen, zij het in een gebrekkige vorm (zie een vorige blog). Er is nu een amendement, waarvan het formele tekst, een waarschijnlijk onbedoeld effect zal hebben. Er staat letterlijk: “Het college komt m.b.t. het mobiliteitsfonds met een gedifferentieerde bijdrage aan het mobiliteitsfonds. Het college kan hierbij het voorbeeld van Bernheze gebruiken. Dit nieuwe voorstel zal door de raad moeten worden vastgesteld.” Iemand die de vergadering niet heeft bijgewoond zal hieruit concluderen dat het college volgens het Bernhezemodel geld in het fonds gaat storten en dat de raad de bedragen zal vaststellen. Dat is natuurlijk niet de bedoeling, maar het staat er wel! Overigens ben ik van mening dat de raad hierover ook beter geen bindende uitspraak had moeten doen. Een verordening is een stuk met juridische betekenis. Wijzigingen daarin dienen zorgvuldig te gebeuren. Volgens mij had het college met de door mij weliswaar gewraakte vrijstellingsbevoegdheid ook uit de voeten gekund, sterker nog. Ze hebben de verordening al soepel toegepast.
Alles bij elkaar had het college kunnen volstaan met de volgende mededeling: “Wij hadden toegezegd in september met een aangepast parkeerbeleid en met een evaluatie van het mobiliteitsfonds te komen. Dat is ons niet gelukt, maar wij zeggen nu toe dat het volgende college dit in het tweede kwartaal zal doen.” Ik zou wel eens willen weten waarop de toezegging dat dit in het tweede kwartaal wel lukt is gebaseerd.

Initiatiefvoorstel PvdA Aanpassing delegatiebesluit. Het was de PvdA wel gelukt de pers en de fractie Leurs te overtuigen van de waarde van het voorstel, maar de meerderheid van de raad kwam niet zover. De aard van de discussie roept dan de vraag op wie er nu dom is. Het voorstel van de PvdA is wel logisch, maar ook mosterd na de maaltijd. Dit had de raad moeten doen, of direct bij de vaststelling van het toetsingskader of bij het delegatiebesluit bij invoering van de nieuwe wet R.O. Alsnog repareren terwijl het een uitstervend fenomeen is heeft niet zoveel zin, temeer omdat je mag verwachten dat het college bij het hanteren van de delegatiebevoegdheid het gemeentelijk beleid en dus ook het toetsingskader in acht zal nemen. Helaas ondergroef wethouder Opsteegh bij mij dat vertrouwen wel wat. Hij waarschuwde voor claims. Daarmee nam hij dus aan dat de raad anders zou beslissen dan het college zou doen. Dat kan alleen als het college tegen het raadsbeleid in zou gaan; een bekentenis dus. Waar ik wel wat meer over had willen weten is dat er nu meer dan een jaar na invoering van de nieuwe wet op 1 juli 2008 nog tien aanvragen liggen waarop na meer dan een jaar na indienen nog geen besluit is genomen.

In de loop van de komende dagen haal ik de spel- en stijlfouten nog wel uit dit stuk.

Algemene beschouwingen: commentaar

Daartoe geïnspireerd door het zinnetje “Ook dit jaar heeft de VVD getracht deze Algemene Beschouwingen kort te houden” begin ik met een overzicht van de lengte van de beschouwingen:
Fractie Aantal woorden
VVD 1019
SP 1240
PvdA 1289
CDA 1495
Jacques Leurs 1967
LPG 2093

De VVD heeft dus niet alleen getracht, maar is er ook in geslaagd de kortste beschouwingen te leveren. Wat dat betekent? Niets natuurlijk, maar het is een gebruikelijke kordate kreet: “zet het op een half A4-tje”. Dat straalt management uit. Het is waar dat kort en krachtig formuleren een voordeel is, maar dat wil niet zeggen dat ieder kort verhaal ook krachtig is. Zelf gebruik ik liever de term “2 à 3 A4-tjes”. Dat geeft meer ruimte en als je het hardop zegt heeft het nog wat grappigs ook.

Ik vind dat ik me deze wat frivole inleiding kan veroorloven omdat de beschouwingen inhoudelijk weinig nieuws bieden. In vorige blogs heb ik mijn visie op door de fracties aangehaalde onderwerpen al gegeven. Die ga ik niet herhalen. Wel vond ik opmerkelijke overeenkomsten in de diverse beschouwingen. Uit de algemene beschouwingen blijkt weer eens dat het verschil tussen oppositie en coalitie in Grave niet zozeer zit in het verschil in beleid als wel in het al of niet een wethouder kunnen leveren. De LPG hangt duidelijk in tussen oppositie en coalitie. Eigenlijk wel comfortabel, zij hoeven geen concessies te doen om een wethouder op zijn of haar stoel te houden.

De meeste partijen zullen hun verkiezingsprogramma al een heel eind gereed hebben. Nu zit er in een verkiezingsprogramma een dilemma. Aan de ene kant geeft een verkiezingsprogramma aan wat de partij vindt dat er in de toekomst moet gebeuren en wat die partij ook wil gaan doen met alle, voor sommige burgers bezwaarlijke, consequenties van dien. Aan de andere kant is het de bedoeling dat met het programma zoveel mogelijk stemmen worden geworven. Die twee doelen leiden niet altijd tot dezelfde inhoud van het programma. In de algemene beschouwingen hebben de partijen hun kruit nog droog gehouden. In de bijdrage van de fractie Jacques Leurs is nog het meest te herkennen van één doel van een verkiezingsprogramma: stemmen winnen. Niet dat wat hij voorstelt om te doen als er meer inkomsten komen onzin is, integendeel, maar het gaat wel voorbij aan de opdracht in deze begroting: na volgend jaar € 1.000.000 structureel minder uitgeven. De realiteit van deze begroting is wel dat raad en college te weinig tijd hebben om nog in deze periode met oplossingen voor de gesignaleerde problemen te komen. De aanpak wordt doorgeschoven naar de volgende bestuursperiode.

Alle partijen hebben het over samenwerken. Ook wordt gemeentelijke herindeling waarbij Grave opgaat in Mill en Cuijk als oplossing genoemd. Het riekt een beetje naar Calimero: “ik ben klein en zij zijn groot en dat is niet eerlijk”. Ik vind het wat makkelijk om de oorzaak van de problemen te zoeken bij de omvang van de gemeente. Ook veel bedrijven redden het niet als gevolg van mismanagement. Ik ben van mening dat de gemeente Grave met dezelfde ambtenaren, maar met een betere aansturing heel wat meer en tegen lagere kosten kan presteren dan nu het geval is.
Voor een aantal, vooral ondersteunende en uitvoerende functies, is samenwerken zinvol en zelfs noodzakelijk. Schaalvergroting heeft ook nadelen. Ik denk zelfs wel eens over andere vormen van samenwerken en eventueel zelfs samenvoegen, maar daarvoor is een wijziging van ons staatsbestel nodig en dat krijgen we in deze begrotingsbehandeling niet voor elkaar.

Veel door de diverse partijen gestelde vragen gaan eigenlijk over de werkwijze. Al eerder heb ik geschreven dat de werkwijze van het gemeentebestuur van Grave niet deugt. Dat ligt aan de wijze waarop het ambtelijk apparaat functioneert en daar wordt aan gewerkt. Maar ook de raad opereert niet goed. Ik noem een aantal voorbeelden:

• Begroting wordt behandeld terwijl grondexploitatie en overzicht reserves niet voorhanden zijn;
  
• Krediet loswal staat op agenda besluitvormende vergadering, maar wordt teruggetrokken;
  
• Project loswal wordt gepresenteerd en college zegt toe het aan de raad voor te leggen voordat overleg met Rijkswaterstaat als rivierbeheerder is gevoerd. (LPG vraagt trouwens het plan in de volgende raadscyclus mee te nemen. Ik zou eerst maar de instemming van Rijkswaterstaat afwachten en een compensatie vinden voor het verlies aan parkeerruimte.)
  
• Ouderenbeleid wordt voorbereid en opgetuigd en dan wordt opeens een post (GRIP) geschrapt.
  
• De raad beslist van Bekaf geen parkeerterrein te maken, maar een park; keurt een plan goed en verleent krediet. Vervolgens gebeurt er enkele jaren niets. Daar worden wel vragen over gesteld, maar niemand grijpt in. Ja en dan voert het college conform de regels het krediet af.
  

De meest vragen die in de algemene beschouwingen worden gesteld kunnen aan dit rijtje worden toegevoegd. De gemeenschappelijke factoren zijn:

• Zaken gebeuren in de verkeerde volgorde;
  
• Besluiten worden genomen zonder dat de consequenties als kosten, dekking, uitvoerbaarheid, uitvoeringscapaciteit en communicatie voldoende en afdoende zijn overwogen en geregeld;

Kortom er wordt slecht projectmatig gewerkt. Dat los je niet alleen op in het ambtelijk apparaat. Ook de raad moet anders gaan werken. En daar kan onmiddellijk mee worden begonnen! En het is een taak van voornamelijk het presidium. Gewoon niet accepteren dat stukken op de agenda komen voordat zij volledig zijn afgerond. Ook dienen kadernota en buraps serieus te worden genomen. De meeste vragen die nu zijn gesteld hadden bij de kadernota en burap moeten worden gesteld en ook worden beantwoord.

Het zou best leuk zijn eens na te gaan hoeveel vragen en opmerkingen vanuit de raad gewoon in de mist verdwijnen. Dit was echt een begroting uit de oude doos toen behandeling van de begroting nog het enige moment in het jaar was dat een politieke discussie plaats vond. Alleen moet de behandeling nu worden afgeroffeld.

Gelukkig is in de beschouwingen wel aandacht besteed aan de monumentale kerken (waarom niet tijdens de behandeling van de beleidsnota toerisme en recreatie?)

Wel miste ik de Prinses Margriet, toch altijd een dankbaar onderwerp!

voorbereidende vergadering 27-10-2009; parkeernota

Ook het vaststellen van de parkeernota kan worden beschouwd als een startpunt voor een concrete aanpak. De behandeling in de voorbereidende vergadering inspireerde mij nog te de volgende opmerkingen:

Uit de ambtelijke toelichting heb ik begrepen dat de cijfers betrekking hebben op “commercieel” parkeren en dus vooral op de behoefte aan kort parkeren. Heeft dat consequenties voor het parkeren ten behoeve van vaste en losse medewerkers van de scheepswerf? Als je ziet hoeveel auto’s er dagelijks staan op het voormalige CHV-terrein ligt de conclusie voor de hand dat de parkeergarage onder stadhuis c.a. (kan dat gebouw geen eigen naam krijgen?) en extra aangelegde parkeerplaatsen niet voldoende zijn voor het personeel. Klopt dat? De gedachte was toch dat er minder medewerkers van de gemeente met de auto zouden komen? Tijdens de bouw van het nieuwe Maaszicht, die hopelijk snel begint en dus voordat de parkeergelegenheid in Grave is uitgebreid, zou dit wel eens tot problemen kunnen leiden.

In het rapport wordt de mogelijkheid geopperd genomen raadsbesluiten te heroverwegen. Enkele fracties verklaarden zich daar alvast fel tegen voor zover het Bekaf en de Loswal betreft. Als dit door een meerderheid in de raad wordt gedeeld wordt de mogelijkheid tijdelijk verlies van parkeerplaatsen te beperken en te compenseren kleiner.

Ook voor wethouder Bos is het al duidelijk dat het autovrijmaken van de loswal niet kan wachten op vervangende definitieve parkeerruimte. Volgens hem is de loswal nooit bedoeld om te parkeren. In de beleidsnota toerisme & recreatie staat in bijlage 2 op pag. 47:

Loswal geschikt maken voor parkeren
Is gerealiseerd, staat wel haaks op toeristische uitstraling waarin geen auto’s passen.
Daaruit blijkt dat de loswal wel degelijk bewust geschikt is gemaakt om te kunnen parkeren.

Over het mobiliteitsfonds schreef ik al eerder. Dat de verordening, zoals die in 2008 door de raad is ingesteld, aan alle kanten rammelt is ook bij het college bekend. Het college is bij de toepassing al enkele malen van de verordening afgeweken. Al eerder is aangekondigd dat een evaluatie in september zou plaatsvinden. Die evaluatie moet nog komen. Op te verwachten vragen over de toepassing tot nu toe kon geen antwoord worden gegeven. Onbekend is dan ook hoeveel er momenteel in het fonds zit. Het college stelt nu voor de verordening vooralsnog gedeeltelijk buiten werking te stellen. Juristen moeten maar vertellen of dat wel kan.

Onduidelijk is ook wat er precies buiten werking wordt gesteld. De tekst van het conceptbesluit over het toepassen van de mobiliteitsverordening (punt 9) wijkt af van wat de wethouder stelde. De letterlijke tekst van het conceptbesluit luidt:

In te stemmen met het voornemen tot de afschaffing van de werking van de verordening op de instelling van het mobiliteitsfonds voor economische ontwikkelingen als winkels, restaurants en andere vormen van bedrijvigheid in de binnenstad en buiten toepassing zal worden verklaard voor de kerkdorpen;

Ik kan hier niets anders uit lezen dan dat het voornemen bestaat het mobiliteitsfonds voor de kerkdorpen in zijn geheel niet meer toe te passen en het in de binnenstad uitsluitend voor woningen van kracht te laten. Een voornemen is nog iets anders dan een besluit. Volgens de wethouder moeten nieuwe winkels in de binnenstad wel betalen en blijft de verordening in de kerkdorpen van kracht voor niet-commerciële bouwplannen.

Over de hamvraag: hoe gaan we het betalen is niet gesproken. In de begroting en kadernota heb ik geen ruimte kunnen vinden!

voorbereidende vergaderin 27-10-2009: Beleidsnota Toerisme en Recreatie

Het ziet er naar uit dat deze beleidsnota ongeschonden door de raad zal worden vastgesteld. Maar dat is niet meer dan het startschot. Terecht werd van VVD-zijde gewezen op de noodzaak de ontwikkeling van dichtbij te volgen om te voorkomen dat de zaak weer in elkaar zakt. Anders dan bij de parkeernota ontbreekt nu nog een lijst met actiepunten. De nota bevat weliswaar een grote lijst van lopende en gewenste zaken, maar er worden nog geen keuzes gemaakt. Wel gaf de wethouder al aan dat wat hem betreft de professionele kracht bij het SBG er niet komt. Maar dat is nog geen besluit. Zo zullen er nog wel meer punten zijn. Ik vind de gedachte om iemand aan te stellen die de processen bewaakt en de vrijwilligers ondersteunt nog niet zo gek. De kost gaat immers voor de baat uit. Aangezien de “baat” voornamelijk naar de ondernemers gaat hoeft de “kost” niet volledig voor rekening van de gemeente te komen. Alles bij elkaar is er naar mijn mening wel behoefte aan het overzicht dat nu nog lijkt op een “vrome wensenlijst” om te bouwen tot een actieprogramma, maar dat hoeft de gemeenteraad niet op te stellen. Dat lijkt mij een taak van het SBG.

Één voorbeeld dat haast heeft. De wens naar verblijfsaccommodatie wordt uitgesproken. In de vorige blog stelde ik de voor de hand liggende vraag of dat iets zou zijn voor het “Hart van Grave”. Die vraag moet wel beantwoord worden. Een volgende kans ligt in de ontwikkeling van de Prinsenstal.

Opvallend vind ik het volledig ontbreken van de 2 kerken in de binnenstad in het verhaal. Het zijn toch belangrijke monumenten die ondanks dat zij meestal zijn gesloten veel belangstelling trekken wanneer zij wel open zijn. De in de nota genoemde verbreding van het monumentenweekend in 2008 (in 2009 weer minder) kwam voor een belangrijk deel door activiteiten in die kerken. Paragraaf 3.6.4 gaat over het stimuleren van verblijfs- en dagrecreatie. Daarin valt te lezen: “Daartoe behoren activiteiten als het openstellen van historische gebouwen,…..”. In de activiteitenoverzichten is er niets meer over terug te vinden. Evenmin wordt er melding gemaakt van dat de protestantse kerk haar gebouw een grotere rol wil laten spelen in het cultureel-toeristisch aanbod van de gemeente.
Aangezien ook is opgemerkt dat het om een dynamisch beleid gaat is hier wel een mouw aan te passen…tenminste als men dat wil

voorbereidende vergadering 27-10-2009: Exploitatieberekening Bijl/Hofplein.

In feite gaat het om een kredietaanvraag. Het college heeft € 517.000 nodig om de gemeentelijke kosten voor de ontwikkeling van het Hart van Grave te bekostigen. De informatie in het raadsvoorstel is uitermate summier en de bijlage is digitaal niet beschikbaar. Hierin zou dan meer informatie moeten staan over wat er in de € 1.1000.000, die nu is weggeschreven is begrepen en wat de rol van de gemeente nog is in de ontwikkeling van het plan.

Nu heeft de wijze waarop deze exploitatieopzet is samengesteld nog geen invloed op de ontwikkeling zelf. Bij de bespreking van de complete grondexploitatie in december kan daar op worden teruggekomen. Blijft natuurlijk dat het ogenschijnlijk positieve saldo van ruim € 600.000 in feite een tekort is van € 500.000. Als dat zo blijft en er geen kosten naar elders zijn weggeschreven valt de ontwikkeling van het Hart van Grave mij mee.

Ik meende trouwens dat was afgesproken dat dit project in het vervolg “Hart van Grave” zou heten.

parkeernota

Het gaat om de actualisering van de parkeernota uit 2005. De conclusie van deze actualisering is: “in de rapportage wordt nogmaals bevestigd wat al langer bekend is: indien er geen maatregelen worden getroffen slibt de binnenstad dicht”. Heel terecht is het woord "nogmaals". Want deze conclusie stond ook al in de parkeernota die leidde tot instelling van de blauwe zone uit 1999 of daaromtrent. Het lijstje met potentiële parkeerlocaties uit die tijd heeft veel overeenkomsten met nu gegeven lijstje. “ Eigenlijk is er sinds die tijd niets gebeurd!

Als antwoord op de gebruikelijke vraag: “Waarom naar de Raad” deelt het college mee dat dit in de raadsvergadering van 21 april 2009 was afgesproken. Ik zou daar aan willen toevoegen: “omdat het hoog tijd is nu spijkers met koppen te slaan”. Dit temeer omdat vooralsnog alleen concreet wordt gewerkt aan projecten waardoor het aantal parkeerplaatsen definitief of tijdelijk wordt verminderd !!

Het college doet 11 voorstellen voor een besluit. Er is er geen bij die direct tot uitbreiding van de parkeerruimte leidt. Opmerkelijk is dat (angstvallig?) alle opdrachten in het 2e kwartaal van 2010 tot resultaat moeten leiden. Dat is na de verkiezingen. Hopelijk is hier niet mee bedoeld dat dit college het aan het volgende college overlaat. Maar dan zou dit college ook voor de verkiezingen nog moeten rapporteren.

Positief is dat het college heeft gedacht aan het parkeren door toeristen. In de parkeernota wordt hier niet echt aandatcht aan besteed. Waarop die 50 plaatsen zijn gebaseerd is mij niet duidelijk. Wel vind ik dat daar niet op lange termijn, maar op korte termijn aan moet worden gewerkt. De parkeerruimte moet er zijn voordat de toeristen komen. Het risico op teveel parkeerruimte is nihil. In de toerismenota staat dat in Grave evenementen met 10.000 bezoekers belangrijk zijn. Dat betekent dat er voor die gebeurtenissen extra ruimte moet worden gevonden. Daarover is in de parkeernota en het raadsvoorstel niets terug te vinden. De evenementen zijn er nu al!!

Het heeft geen zin nu al concrete plannen te maken op grond van derden zoals Sensis. Als je daarvan afhankelijk bent drijft dit de grondprijs op. Sensis en zijn voorgangers zijn ook in het verleden een onduidelijke gesprekspartners gebleken.

Tijdelijke parkeerplaatsen inrichten is per definitie geld verspillen en dat kan Grave zich niet veroorloven.

In de parkeernota wordt het Coxterrein wel voorzichtig genoemd, maar niet verder besproken. Ik vind het nou juist een kansrijke locatie. Wel moet daarvoor worden afgezien van het zogenaamde EMAB-project. Er zijn voldoende andere mogelijkheden voor woningbouw. In 2005 is EMAB ingesteld als experimentele verruiming van de strakke “Beleidslijn Ruimte voor de Rivier”. Inmiddels is die beleidslijn vervangen door de “Beleidslijn Grote Rivieren” en heeft de EMAB-status geen voordelen meer. Dat betekent waarschijnlijk weer moeizaam overleg met Rijkswaterstaat. Een parkeerterrein zal minder problemen opleveren. Bij hoog water is het natuurlijk onbruikbaar en dat is een nadeel. Ik zou deze locatie in ieder geval willen toevoegen aan de lijst.

Eindconclusie: wordt vervolgd en hopelijk spoedig.

Beleidsnota toerisme en recreatie

Zoals blijkt uit het raadsvoorstel over de parkeernota staat de beleidsnota toerisme en recreatie ook geagendeerd voor de besluitvormende vergadering van 3 november. Er is echter nog geen raadsvoorstel, zodat in ieder geval mij nog niet duidelijk is wat mogelijk wordt besloten. En eigenlijk is dat maar goed ook. De titel die aan de nota is meegegeven luidt: “Toerisme en recreatie, een kwestie van ondernemerschap en samenwerking”. In mijn ogen is dit de sterkste zin van de nota. Dat betekent wel dat besluiten ook gezamenlijk moeten worden genomen. Ik heb niet kunnen terugvinden dat de resultaten van de werkconferentie en de wijze waarop die in de beleidsnota zijn verwerkt teruggekoppeld zijn met de deelnemers aan die conferentie. Voor uitwerking van het voorgestelde beleid is de medewerking van de ondernemers, maar ook wel van bewoners van in het bijzonder de binnenstad noodzakelijk. Het heeft geen zin wanneer de raad besluiten neemt zonder dat de medewerking van andere partijen is verzekerd.

Mijn conclusie: In de voorbereidende vergadering afspreken dat het college op korte termijn samen met de ondernemers concrete besluiten voorbereidt en daar de wijkraad binnenstad bij betrekt. Natuurlijk kunnen daarbij alvast wat boodschappen worden meegegeven. Het punt hoeft dan niet voor de besluitvormende vergadering te worden geagendeerd

Van mijn kant in dat kader wat opmerkingen.

• Ook de beheerders van historische gebouwen dienen in de voorbereiding te worden betrokken, zoals “kunst in het kerkje” en de beheerders van kerkgebouwen.
  Er wordt in de bijlagen een aantal activiteiten opgesomd, die al lopen of binnenkort zouden moeten starten. Hoe staat het er mee?
  
• Is samenstelling en werkwijze van de Stichting Bezoekersmanagement Grave nog bij de tijd?
  
• Er zou moeten worden gestreefd naar verblijfsaccommodatie in de binnenstad. Is dat iets voor het “Hart van Grave”?
  
• Leerzaam is de mededeling dat wordt getracht een doorstart te maken met de fietspendelboot. Uit de cijfers blijkt duidelijk dat de voorziening een succes was voor het toerisme. Kennelijk was dat nog niet zo voor de ondernemer. Waarom is niet geprobeerd dit direct op te lossen, bijvoorbeeld door een andere verdeling van kosten. De fietsboot had 10.000 passagiers in 2008. Dat heeft ongetwijfeld geleid tot geld achterlaten in de deelnemende gemeenten. Alle reden dus om een financiële bijdrage vanuit die gemeenten te continueren. Nu is door de gemeentebesturen de stekker er uitgetrokken en dat betekent dat weer van voor af aan zou moeten worden begonnen. Jammer!
  
• Over “stekker er uittrekken” gesproken. Bij de feestverlichting doet zxich hetzelfde verschijnsel voor. De gemeente stopt de financiële bijdrage, schrikt van de reactie en gaat daarna praten om de zaak toch door te zetten. Dat lijkt op ad hoc beslissen in plaats van beleidsmatig handelen.
  
  

Huisvestingvisie maatschappelijke voorzieningen: vervolg

Wat ik in mijn vorige blog al vreesde is gebeurd. Op zijn weblog neemt Jacques Leurs al stelling tegen de geopperde variant waarbij oostelijk van de provinciale weg maar 1 complex komt en dus het schoolgebouw in Escharen wordt verlaten. Op zich mag de raad natuurlijk ongeacht de argumenten om "politieke" redenen een bepaaalde oplossing voor een probleem uitsluiten, maar dan moet dat wel van te voren gebeuren. Dan kunnen onderzoekers zich de moeite besparen de voor- en nadelen van zo'n oplossing na te gaan. Dit roept bij mij de vraag op waarom het voorstel om Esterade en de Westhoek te verkopen in de raad nauwelijks is bediscussieerd. Een wijkvoorziening is toch evengoed voor de leefbaarheid van belang? Overigens ben ik benieuwd hoe het daarmee zal gaan. Voordat er -waar dan ook- accommodaties zijn gerealiseerd zal er nog flink wat tijd verlopen. In die tijd zouden de wijkgebouwen nog in gebruik moeten blijven. Ik kan me niet voorstellen dat iemand op zo'n wankele basis een gebouw definitief koopt en laat staan betaalt. En het geld is nodig voor de financiering van het MFC.

Diversen

Er ligt bij de leden van de raad heel wat op tafel. Tijdens de voorbereidende vergadering van 20 oktober werden 3 presentaties gegeven waar de raad iets mee moet. 27 Oktober is er weer een voorbereidende vergadering met op het eerste gezicht zware stukken en dan is er nog de begroting 2010.

Eerst wat commentaar op zaken die niet direct in de beslissende fase verkeren zoals de presentaties:

Kunst in het kerkje. De stichting vraagt medewerking voor uitbreiding van de accommodatie. Gezien de huidige en geplande activiteiten een alleszins redelijk verzoek. Maar….. waar moet het geld vandaan komen? Hopelijk veel van buiten de gemeente. Tijdens de bespreking kwamen al enkele opmerkingen naar voren die toch wel aandacht verdienen. Harrie de Greeff wees op het Multifunctioneel Centrum. Op zich terecht, maar wel aan de late kant. Bij de voorbereiding van dat project hadden de andere culturele activiteiten en accommodaties zoals kerkje, protestantse kerk, Elisabeth en sociëteit al aan de orde moeten komen. Hoe het met de sociëteit is gegaan weten we inmiddels. Nu rest nog of er een verband is tussen de drie kerken. En dat is er in ieder geval tussen de protestantse kerk en het kunstkerkje . De een zoekt activiteiten voor de ruimte en de ander ruimte voor activiteiten. Dan denk je toch hé…? De toekomst van de Elisabeth is onduidelijk gelet op de plannen van het bisdom. Als de kerk minder betekenis krijgt voor de eredienst is er wellicht meer ruimte voor culturele activiteiten. Naar mijn mening alle reden om de problematiek wat breder te bekijken. Misschien zelfs in combinatie met het volgende onderwerp.

Huisvestvestingsvisie maatschappelijke voorzieningen. Maatschappelijke voorzieningen is een nogal ruim begrip. Blijkens de prima presentatie gaat het hier naast onderwijs zelf om nauw aan onderwijs gerelateerde voorzieningen zoals gymnastiek en kinderopvang en om de “wijkgebonden” voorzieningen. Deze raken hun accommodatie kwijt omdat ze worden verkocht om het multifunctioneel centrum te financieren. Kort gezegd het gaat om een heel brede school. De problematiek wordt goed aangepakt. Er is een visie ontwikkeld en er zijn mogelijke oplossingen gezocht en gevonden, vooralsnog zinnig en onzinnig dus niets bij voorbaat afgewezen. Nu moeten de voors en tegens, mogelijkheden en onmogelijkheden van de diverse scenario’s nog op een rijtje worden gezet. Daarna kan een keuze worden gemaakt. Dit riep bij mij de vraag op waarom de presentatie juist nu werd gehouden, nu de scenario’s wel worden genoemd, maar nog niet inhoudelijk beoordeeld kunnen worden. Zo bestaat het gevaar dat er vooringenomenheid en vroegtijdige weerstand ontstaat. Wat mij opviel dat het in ieder geval theoretische scenario: alles bij elkaar al dan niet op het terrein van Sensis (heet het nog zo?) bij voorbaat was afgewezen vanwege de provinciale weg. Natuurlijk is dat een minpunt, maar om daar bij voorbaat niet eens een oplossing voor te zoeken gaat mij wat ver. Ook hier rijst bij mij de vraag of de problematiek niet wat breder aangepakt kan worden. Elders in de provincie is ook samenwerking tussen onderwijs en sportverenigingen succesvol gebleken. De opstelling van Sensis vond ik wat merkwaardig en aarzelend. Het leek wel iets van “wij willen wel, maar we weten niet of we wel kunnen en mogen”.

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan. Dit onderwerp was van een heel ander karakter. Ook hier een uitstekende presentatie met één maar. Ik vond dat nogal nadrukkelijk werd gewezen op de wettelijke verplichting. De wethouder vond zelfs dat de gemeente wordt “opgezadeld” met verplichtingen. Zo langzamerhand is toch wel duidelijk hoop ik dat water, zowel kwalitatief als kwantitatief, in al zijn aspecten heel belangrijk is voor de samenleving. Daarvoor is een rolverdeling nodig tussen de bestuursorganen als rijk, provincie, waterschappen en gemeenten. En zo’n rolverdeling wordt nu eenmaal vastgelegd in wetten. Nu leek het ook alsof het louter om een financieel probleem gaat. De riolering blijkt in Grave nu redelijk op niveau te zijn, maar het kan beter en zeker op het voor de gemeente nieuwe terrein van het grondwater valt inhoudelijk wel wat te doen.
Het plan moet nog in behandeling worden genomen; er is dus nog redding mogelijk. Daarbij is publieksvoorlichting ook belangrijk.

Het is duidelijk dat de rioolrechten, voortaan rioolheffing geheten, aanzienlijk omhoog gaan. Daarvoor zijn rekensommen gemaakt, maar die zijn rijkelijk voorzien van aannames, waarbij de te verwachten levensduur van de riolering een invloedrijke is. Er is momenteel een flinke financiële buffer en ieder jaar dat je minder uitgeeft dan je van plan was wordt die buffer groter. Ik wil daarom pleiten voor een ander scenario. Nu is een schema opgesteld om over 5 jaar als dit VGRP afloopt kostendekkend te zijn. Ik voorspel dat de buffer dan flink zal zijn opgelopen. Nu hoeven we opvolgende generaties niet op te zadelen met tekorten, maar we hoeven ze ook geen kapitalen te laten erven. Ik zou dus best eens berekend willen zien hoe het zou gaan als je bij voorbeeld mikt op over 10 jaar kostendekkend zijn en die berekening ieder jaar opnieuw te maken. Als je het rekenmodel hebt is dat een fluitje van een cent. Op die manier streef je naar het volmaakte, maar houd je rekening met de werkelijkheid. Bij het volgende VGRP kun je dan bekijken of het nodig is sneller in te halen of dat je rustig kunt blijven volgen. Van hardloopwedstrijden kun je leren dat het verstandig is pas in de laatste ronde te versnellen.

Loswal. De loswal is van de agenda afgevoerd dat het voorstel niet rijp is. Het lijkt mij gewenst dat je een agenda maakt op basis van stukken die wel rijp zijn en niet op basis van “waar zullen we het eens over hebben”. Jacques Leurs was benieuwd naar de hobbels die er nog zijn. In een vorige weblog over dit onderwerp noemde ik er drie:

• Past dit plan ook in een eindbeeld, waarbij de scheepswerf niet wordt verplaatst? Dit zal niet de zwaarste hobbel zijn.
• Wat vindt Rijkswaterstaat van het plan. Mijn inschatting is dat dit een flinke hobbel is die ook tijd zal vergen.
• Het verlies aan parkeerruimte op de loswal zal daadwerkelijk gecompenseerd moeten zijn alvorens je met de uitvoering kunt beginnen. De parkeernota die nu is verschenen doet weinig meer dan de oplossingen vooruitschuiven.
  

Zo lang deze drie punten niet zijn opgelost is krediet verlenen niet zinvol. De vraag of de loswal met grote dan wel kleine tegels moet worden bestraat is meer van praktische dan van politieke aard.

voorbereidende vergadering 20 oktober 2009: eindrapportage nieuwe stadhuis

Deze vergadering was boeiend, vooral door de presentaties die werden gegeven. Deze presentaties gaven geen directe aanleiding tot spoedige besluitvorming. Dat was wel het geval met het laatste agendapunt: de eindrapportage over het nieuwe stadhuis, inclusief fietsenstalling en buitenruimte. Daarom geef ik eerst commentaar op dit voorstel. Op de andere zaken en die voor de extra vergadering 27 oktober staan geagendeerd kom ik later deze week terug. Het is alles bij elkaar nog al wat.

Het is natuurlijk maar wat je van een eindrapportage over een project verwacht, maar dit rapport is weinig meer dan een boekhoudkundige verantwoording. Peter Hendriks begon dan ook met zich af te vragen wat de raad nu nog moest besluiten. Wethouder Bos beaamde dat eigenlijk door te stellen dat alles was afgedekt en dat er toch een pracht stadhuis staat met een minimale overschrijding. Hij zei nog net niet: “wat heb je nog te zeuren?” Vandaar waarschijnlijk dat hij op enkele toch voor de hand liggende vragen het antwoord niet wist.

Het eindrapport roept bij mij een groter aantal vragen op dan door de raadsleden zijn gesteld. Dat komt ook omdat je –zeker tussen de regels door- in het rapport kunt lezen dat het project niet zo rooskleurig is verlopen als in het raadsvoorstel wordt gesuggereerd. Die strubbelingen hebben aanleiding gegeven tot hogere kosten (staat zo in het rapport). Die hogere kosten zijn weliswaar nu gedekt, maar mede daardoor is in de begroting wel minder ruimte ontstaan voor andere zaken.

• Wat grepen:
  Mijn eerste vraag is waarom dit rapport nu pas wordt aangeboden. In een goed geleid project duurt dit niet zo lang.
  
• Het zoek zijn van afspraken of misverstanden daarover is tekenend waarop het project, ook door de gemeente, werd aangestuurd.
  
• Er is inderdaad een op het eerste gezicht betrekkelijk geringe overschrijding van de verleende kredieten. Onderweg is er echter nog al een aantal aanvullende kredieten verleend. Het is maar waar je mee vergelijkt. Hier kom ik nog op terug.
  
• De vraag of het extra krediet dat door de raad was gelimiteerd tot € 150.000 op een slinkse wijze toch was opgeschroefd door bijdragen uit het rioolfonds en fonds onderhoud wegen kon niet worden beantwoord. Een blik in het raadsvoorstel voor 12 juni 2007 (leve het digitale archief) toont aan dat die bijdragen al eerder waren goedgekeurd door de raad en dus terecht in rekening zijn gebracht. Niets aan de hand in dit geval. Blijft de vraag hoe het mogelijk is dat zo’n redelijk drastische beperking van het budget door de raad geruisloos kon worden verwerkt. Of was maar flink overvraagd om zo voldoende geld te krijgen en de raad tevreden kon zijn over de flinke houding?
  
• Een deel van de overschrijding wordt geweten aan “achteraf noodzakelijk gebleken voorzieningen”. Dan mag je de vraag stellen of je die voorzieningen niet had kunnen en moeten worden voorzien. Zeker geldt dat voor klimaatbeheersing. Dit is vrijwel altijd de eerste post waarop voor de uitvoering van een project wordt bezuinigd. En vrijwel altijd moeten er later aanvullende maatregelen worden getroffen. Het zou mij niet verbazen als dit op tactiek berust. Door op klimaatvoorzieningen te bezuinigen kun je andere leuke zaken wel doorzetten en er is geen bestuur dat weigert achteraf verbeteringen in de klimaatvoorziening aan te brengen.
  
• “Als gevolg van buiten de invloedsfeer van de gemeente liggende redenen heeft de nieuwbouw van het stadhuis de nodige vertraging opgelopen.” Wat was er nodig aan deze vertraging? Belangrijker is de vraag waarom de gemeente mede moet opdraaien voor de extra kosten. De woonmaatschappij was toch bouwheer. In plaats van een bijdrage in de kosten ligt een schadeclaim wegens te late oplevering meer voor de hand. Wat zegt de overeenkomst tussen woonmaatschappij en gemeente hierover?
  
• Dat geldt zeker voor de extra kosten als gevolg van een ingebruikname in februari 2008 in plaats van augustus 2007 (wat ook al veel te laat was). Als je half mei nog volhoudt dat begin augustus wordt verhuisd, terwijl dat uiteindelijk februari 2008 wordt is er wel iets goed mis met de interne informatie over dit project.
  
• Hetzelfde geldt voor de prijsstijging als gevolg van de vertraging. Op welke grond konden die bij de gemeente in rekening worden gebracht.
  
• De gemeente vond dat diverse kostenposten tot een bedrag van € 210.000 betrekking hadden op bouwaanhorigheden en dus voor rekening van Mooiland Maasland kwamen. Die wilde niet meer dan €113.000 voor haar rekening nemen. En dan gebeurt er iets vreemds. In plaats van dat dit met de woonmaatschappij wordt uitgevochten (met mededeling aan de raad van het eventueel juridisch onderbouwde resultaat) wordt gesteld dat aanvullende bezuinigingen onontkoombaar zijn. Betekent dit dat de gemeente nu voor € 97.000 minder heeft gekregen, maar wel heeft betaald?
  
• In het rapport staat een keurig tabelletje waarin staat vermeld wie, wanneer vragen heeft gesteld. Niet staat erbij wat er werd gevraagd en wat het antwoord was. Van een aantal vragen weet ik dat zij gingen over de geleverde kwaliteit. Met name de gevel zou van mindere kwaliteit zijn dan in het bestek was voorgeschreven en waar de gemeente dus recht op had. Echt duidelijke antwoorden zijn er bij mijn weten niet gekomen behalve dan dat alles in goed overleg tussen gemeente en woonmaatschappij was gebeurd. Minder kwaliteit voor hetzelfde geld is synoniem met duurder dan aanvankelijk afgesproken.
  

Bij het derde bolletje heb ik aangekondigd nog terug te komen op waarmee je het eindresultaat zou moeten vergelijken. Ik begeef me daarbij wat op glad ijs omdat ik indertijd zelf nogal bij dit project was betrokken. Een opmerking over zure druiven ligt dan voor de hand. Gelukkig was Léon Kamps zo vriendelijk een voorzet te geven. Hij merkte op dat hij nog steeds trots was op het besluit van de raad in 2002 om de stadhuisfunctie te verplaatsen naar het complex van de woonmaatschappij. Hij vergelijkt dus het eindresultaat met de verwachting uit 2002. En dat ben ik helemaal met hem eens. Dat had in het rapport moeten gebeuren. Ik vind wel dat er een cijfermatige onderbouwing moet komen van de enthousiaste uitlating van Léon. Maar dan wel compleet. Het voor vernieuwbouw op de huidige plaats nodige bedrag was afgerond ƒ 11.000.000 inclusief BTW en tijdelijke voorzieningen voor huisvesting. Volgens mij, maar dat kan worden nagegaan, was het meubilair nog niet meegerekend. In euro’s komt kwamen de kosten neer op € 5.000.000. Bij de kosten van het nieuwe stadhuis ad € 6.906.000 (grotendeels exclusief BTW en inclusief meubilair) moeten nog worden opgeteld de kosten om het oude stadhuis in bedrijf te houden, huur van artsenpraktijk, projectbureau Koninginnnedijk, huur externe vergaderruimten etc. Het zou mij verbazen als dan nog aangetoond kan worden dat we nu een goedkoper stadhuis hebben dan bij vernieuwbouw.

Feestverlichting

De laatste dagen is er nog al wat te doen over de feestverlichting. De gemeente heeft haar bijdrage ingetrokken en dat was voor Graveon mede aanleiding letterlijk de stekker uit het stopcontact te trekken. En dat vlak voordat de nota toerisme en recreatie verscheen. Reden om eens in die nota te zoeken naar wat de gemeente met feestverlichting wil. Ga maar eens zoeken in liefst 257 pagina's !! Gelukkig is dat in de digitale versie redelijk simpel en zo waar: op pagina 48 wordt vol trots het volgende vermeld:

Feestverlichting centrum en bloembakken
Beiden zijn gerealiseerd.

Bij even doorzoeken bleek dat pagina 48 ook nog op pagina 108,168 en 228 is te vinden!

De vraag is nu wat het college bezielt zomaar de bijdrage in te trekken. Dat is toch regelrecht in strijd met het voorgestane beleid. Kennelijk is er ook geen overleg over geweest met Graveon. Tot slot kun je je afvragen of het geen zaak van de raad is. Wethouder Bos stelt regelmatig dat het budgetrecht aan de raad toebehoort.

Ik ben benieuwd hoe de raad gaat reageren.

Begroting 2010: opmerkingen

In afwachting van de algemene beschouwingen van de diverse partijen geef ik hier alvast wat opmerkingen over zaken in de begroting 2010, die mij zijn opgevallen. Er zijn nog wel meer punten, maar mogelijk worden die vanavond bij de toelichting beantwoord. Wat ik komende dagen wel wil doen is een overzicht maken van zaken die het college nog dit jaar in de raad aan de orde wil of moet stellen. Dat is niet weinig.

• Het college geeft aan wat er moet gebeuren om weer financieel gezond te worden: bezuinigen op beheerplannen (dus kwaliteit inleveren), ingehuurd personeel en bestaand beleid. Voor mij is ook de vraag belangrijk hoe het zover heeft kunnen komen. Er wordt gewezen op de huidige crisis en de lagere algemene uitkering, maar dat is mij te makkelijk. Ik ben er van overtuigd dat er ook binnen de gemeente oorzaken voor de achteruitgang zijn te vinden. Zoals met projecten de laatste jaren is omgegaan was vragen om problemen.
  
• De bezuinigingen hoeven pas in 2010 in te gaan en de OZB gaat maar met een kleine inflatiecorrectie omhoog. Uit het inmiddels verschenen raadvoorstel over het nieuwe “Verbreed Gemeentelijk RioleringsPlan” (VGRP) blijkt dat al met ingang van 2010 een deel van de personeelskosten naar dit plan wordt geschoven. Dat is een besparing op de begroting, maar de burger zal de gevolgen terugvinden in een verhoging van het rioolrecht. Dus toch een lastenverzwaring voor de burger. Ik ben het er op zich wel mee eens dat deze personeelskosten naar het rioolrecht worden overgeheveld, maar de volgorde moet zijn: eerst de beleidsbeslissing en daarna de verwerking in de begroting. Nu gaat het omgekeerd. Het VGRP is gepland voor de decembervergadering.
  
• Een soortgelijke ingreep heeft een positief gevolg van € 215.000. Personeelskosten tot dit bedrag worden overgeheveld naad de grondexploitatie. Dat heeft natuurlijk een even groot nadelig gevolg voor die exploitatie. De grondexploitatie komt ook in de decembervergadering aan de orde. (Met al het andere dat dit jaar nog moet worden behandeld kan dat een interessante vergadering worden.) De informatie over de grondexploitatie geeft geen aanleiding tot optimisme.
  
• In die grondexploitatie zijn 10 projecten opgenomen. Daarvan heeft de raad er in de kadernota liefst 9 prioriteit gegeven. Daar schiet je echt wat mee op! Blijft natuurlijk de vraag waarom die ene (Hoeve Gassel) minder belangrijk is.
  
• In de meerjarenbegroting is er van uitgegaan dat het asielzoekerscentrum in Grave blijft!
  
• In mijn allereerste reactie op de begroting merkte ik op dat de brug in Escharen en het parkeerterrein bij de Sprankel niet in de begroting zijn opgenomen. Ik werd er op attent gemaakt dat in juli al was besloten dat de brug zou worden betaald uit het batig saldo van de BURAP 2009-1. Jacques Leurs had dat ook al opgemerkt. Ik was bij die vergadering en et was mij niet opgevallen dat dit besluit was genomen. Ik heb niet meer gehoord dan dat de wethouder opmerkte dat hij wel een manier zag om de kosten te dekken. In de besluitenlijst van de vergadering staat het, dus is het zo. Hert staat wel bij de behandeling van de kadernota en niet bij de besluiten over het BURAP en zonder vermelden van bedragen; heel slordig dus. De manier van doen is ook volkomen fout. Een Burap is een tussentijdse rapportage en geen afrekening met een saldo. Dat de eerste rapportage meevalt wil nog niet zeggen dat de tweede dat ook doet. Als het nou ging om een gering bedrag zou je het risico van een tussentijdse begrotingswijziging zonder nieuwe dekking nog kunnen nemen. Nu gaat de hele positieve uitkomst van de rapportage op aan de brug. Een duidelijk voorbeeld van de huid verkopen voordat de beer is geschoten.
  
• Over het parkeerterrein van de Sprankel is in de begroting niets terug te vinden Tijdens de voorbereidende vergadering van 15 september verwees de wethouder naar de begrotingsbehandeling. Dat werd in de raad als een positief resultaat beschouwd. Ik ben benieuwd, zeker naar de bespring die men er tegenover wil zetten. Voor de manier waarop gewoon willekeurig gelden worden vrijgemaakt en andere voorzieningen worden afgewezen heb ik geen goed woord over.
  
• In de aanbiedingsbrief wordt een aantal zaken genoemd die wel in de begroting 2010-2013 zijn verwerkt, maar nog niet in de jaarschijf 2010 tot uiting komen. Genoemd wordt daarbij het MFC ad € 144.000 Die kosten staan toch wel in de jaarschijf 2010. Daarmee wordt ook voorbijgegaan aan de opdracht van de raad dit bedrag terug te brengen tot € 91.000. Als de raad consequent is gebeurt dit alsnog en dan is meteen geld gevonden voor het parkeerterrein bij Jumbo en Sprankel.

Tot zover, wordt waarschijnlijk vervolgd.

Begroting 2010 gevolg voor verkiezingsprogramma's

De begroting 2010 is voor iedereen beschikbaar via de website of internet. Ik heb een hoop commentaar op de communicatie van het gemeentebestuur, maar wanneer stukken eenmaal verschijnen zijn ze ook goed bereikbaar.

Een eerste conclusie is dat de verkiezingsprogramma's voor de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2010 zullen moeten beginnen met: "Er moet direct worden begonnen met het zoeken naar € 700.000 besparingen". In mijn reactie op de aankondiging van Jacques Leurs over de begroting veronderstelde ik dat die bezuinigingen nog door deze raad zouden moeten worden gevonden. Uit de aanbiedingsbrief is mij echter gebleken dat die operatie pas nodig is voor de kadernota en begroting 2011. Ik vrees dat de programmacommissies, die natuurlijk al lang bezig zijn andere ideeën hebben over de opzet van hun verkiezingsprogramma

De behandeling van de begroting 2010 wordt daarmee een stuk makkelijker; er hoeft nog niet te worden gesneden en er is geen ruimte voor nieuwe leuke dingen, behalve de paar die ik vorige keer al noemde. Waar moet je dan nog over discussieren? Misschien dat op incidentele basis nog wat ruimte kan worden gevonden voor de brug in Escharen en het parkeerterrein bij de Sprankel.

Het is trouwens maar goed dat er geen zware begrotingsbehandeling is te verwachten, want er is weinig tijd voor uitgetrokken. Het college verwacht ook niet veel problemen te zullen hebben met de algemene beschouwingen, die op donderdag 29 oktober ingeleverd moeten zijn. Dinsdag 3 november zijn ambtenaren en college al klaar met de reactie. Aan de andere kant hebben de raadsleden ook niet veel tijd nodig om daar weer op te reageren. De meeste tijd is beschikbaar voor het versturen van de repliek aan de raad. Die wordt pas op vrijdag 6 november toegestuurd en dan moet de raad op dinsdag 10 november de begroting behandelen en vaststellen. Van overleg met geïnteresseerde burgers is dus geen tijd. Waarom de algemene beschouwingen pas op vrijdag 4 november worden verspreid snap ik niet. Dat kan toch direct na binnenkomst op 29 oktober. Ik hoop nu maar dat de fracties zelf hun inbreng direct publiceren, tenzij men natuurlijk geen prijs stelt op commentaar, bijvoorbeeld van mij.

Begroting 2010: eerste opmerkingen

De begroting 2010 is uit. Jacques Leurs heeft zijn eerste indrukken al gegeven. Zelf heb ik er nog geen kennis van kunnen nemen. Op de site van de gemeente was nog niets te vinden. De opmerkingen van Jacques zijn echter al voldoende om wat aandachtspunten te signaleren.

Dat de begroting sluitend is zegt niet veel. Dat is een voorschrift. Dat hij sluitend is komt omdat er € 500.000 wordt bezuinigd op beheerprogramma’s. Nu beschrijven beheerprogramma’s activiteiten die nodig zijn om de betreffende voorziening langdurig in stand te houden. Voor die activiteiten is geld nodig. Daarvoor wordt dan jaarlijks een vast bedrag in de begroting opgenomen. Als je voor al die beheerprogramma’s nu minder geld beschikbaar stelt, zul je daarvoor ook minder kunnen doen. Bezuinigen op beheerprogramma’s betekent dus dat je die beheerprogramma’s opnieuw moet vaststellen. Nu is het grote gevaar dat je de eerste jaren net kunt doen of er niets aan de hand is, maar dan kom je over een paar jaar gruwelijk in de nesten. Zo’n gedrag lijkt erg veel op de wijze waarop de huidige financiële crisis is ontstaan: geld uitgeven dat je eigenlijk niet hebt.

Daarnaast moet op bestaand beleid ook nog € 100.000 structureel worden bezuinigd. Waar en met welke gevolgen?

Een volgende 100.000 euro’s worden gevonden door minder externe krachten in te huren. Nu zijn die mensen niet ingehuurd om rond te wandelen, maar om iets –en dan veelal specialistisch- werk te doen. Dat kan straks niet meer. Hoe wordt dat opgevangen?

Alles bij elkaar moet er € 700.000 worden gevonden om de begroting sluitend te krijgen. Daarvan is € 320.000 nodig om nieuwe zaken te financieren, opgenomen op basis van eerder genomen raadsbesluiten. Een manier van doen waar ik wel bezwaar tegen heb. Bij voortzetting van het huidige beleid zou dan een tekort van € 380.000 zijn ontstaan. Daarbij ga ik er vanuit dat er nu geen greep in de reserves wordt gedaan om de begroting sluitend te krijgen.

Blijkbaar moet voor de WMO meer geld worden uitgetrokken dan eerst aangenomen. Dat soort dingen gebeuren en kun je geen nieuw beleid noemen. Wel mag je nu aannemen dat die € 100.000 bezuiniging bestaand beleid niet uit de WMO zal komen.

Voor het MultiFunctioneel Centrum is € 144.000 extra opgenomen. Stilzwijgend wordt daarmee voorbij gegaan aan de opdracht van de raad dit bedrag terug te brengen tot € 91.000.

Tijdens de laatste informatie over de loswal werd nogal geheimzinnig gedaan over de kosten. Die geheimzinnigheid is nu weg. Aan het voorstel om een jaarlast van € 26.000 op te nemen ligt nog geen raadsbesluit ten grondslag. In theorie zou de raad deze voorziening nog kunnen afwegen tegen andere, of in vermindering brengen van de bezuinigingen. Kennelijk is dit een dwingende eis van de LPG geweest bij het toetreden van de coalitie. Overigens de verbetering van de loswal ook bij mij hoog. Wel wil ik het eindresultaat zien bij handhaven van de scheepswerf op de huidige plaats.

Volgens Jacques heeft de raad besloten de kosten van de brug over de Raam ten laste van het batig saldo te brengen van de Burap. Hoe dat kan begrijp ijk niet. Een burap is een tussentijdse rapportage om te bezien in hoeverre de begroting nog van kracht is. Buraps worden uiteindelijk verwerkt in begroting en jaarrekening. Met het verschijnen van deze begroting zijn voorgaande buraps achterhaald. Er is dus geen saldo en dus vooralsnog geen geld. Verdwijnt de parkeervoorziening bij de Sprankel nu weer geruisloos uit het beeld?

Op andere zaken kom ik wel terug als ik de begroting heb gelezen.